کتاب النکاح 607

د جبري نکاح شرعي حکم: پوښتنه: که چېرې یوې نجلۍ قرآن کریم حفظ کړی وي او د حدیثو شپږ واړه کتابونه (کتبِ سته) یې لوستي وي، خو هلک نالوستی او جاهل وي، او نجلۍ دې رشتې ته راضي نه وي مګر والدین یې په زور نکاح کول غواړي، نو آیا دغه ډول زبردستي په شرعي لحاظ سمه ده؟ ځواب: لکه څنګه چې په شریعت کې د نکاح د پرېکړې پر مهال د "ولي" (سرپرست) شتون خورا اړین دی، همداسې د نجلۍ خوښه او رضا ترلاسه کول هم لازمي دي. رسول الله ﷺ فرمایلي دي: > "د کونډې نجلۍ نکاح دې د هغې له مشورې پرته نه کیږي، او د پېغلې (باکره) نجلۍ نکاح دې د هغې له اجازې پرته نه کیږي." له رسول الله ﷺ څخه وپوښتل شول: (د حیا له امله) د هغې اجازه څنګه معلومیږي؟ ویې فرمایل: "د هغې خاموشي د هغې اجازه ده." (بخاري او مسلم) > له دې صحیح حدیث څخه معلومه شوه چې د بالغه پېغلې نکاح باید د هغې په اجازه او د کونډې یا مطلقې نکاح باید د هغې په امر وشي. په بل حدیث کې راغلي چې یوه پېغله نجلۍ رسول الله ﷺ ته راغله او ویې ویل چې پلار یې د هغې نکاح کړې ده خو دا یې نه خوښوي، نو نبي کریم ﷺ هغې ته اختیار ورکړ (چې نکاح پر ځای ساتي او که یې ختموي). (ابوداؤد ۲۰۹۶، صحیح ابن ماجه ۲/۱۲۷) د دې حدیث په شرحه کې علامه احمد حسن دهلوي فرمایي: "دا حدیث پر دې دلالت کوي چې پر پلار باندې حرامه ده چې خپله پېغله لور په نکاح مجبوره کړي؛ نو کله چې پلار ته اجازه نشته، نو نورو خپلوانو او اولیاؤ ته خو په لومړي سر کې دا حق نشته چې پر نجلۍ جبر او سختي وکړي." (تنقیح الرواۃ ۳/۱۰) خلاصه: والدین باید لومړی دا هڅه وکړي چې د خپلو دینداره لوڼو لپاره دینداره رشتې انتخاب کړي، او دویم دا چې له خپل اولاد څخه د نکاح لپاره اجازه واخلي. له جبري نکاح څخه په کلکه ډډه وکړئ، ځکه چې په زور شوې نکاح اکثر وروسته د مور او پلار لپاره د پښېمانۍ او پریشانۍ سبب ګرځي.