عقايد377

( د امام اسماعيل دهلوي د کلام دوام" – له کتاب تقویة الإيمان نه، د ابو الحسن الندوي له ژباړې سره:) ... ترڅو دا شخصيات (پېغمبران، مشايخ، امامان...) د دوی حاجتونه پوره کړي او اړتياوې يې ور پوره کړي. (۱) ځینې خلک خپل اولادونه ددې اميد په موخه چې بلاګانې پرې واوړي، د دوی په نومونو نوموي، نو ځيني خپل زوی عبدالنبي، علي بخش، حسين بخش، پير بخش، مدار بخش، او سالار بخش نوموي. (۲)(۳) او البته، د انبیاؤ په اړه د مینې او درناوي خبره هېڅ باک نه لري، خو که موږ هغوی د الله تعالى برابر وګڼو، او باور ولرو چې هغوی او الله (جل جلاله) یو شان دي، نو دا پرته له شکه شرک دی. خو موږ دا نه وایو، بلکې برعکس، موږ دا باور لرو چې هغوی د الله مخلوق دي او د هغه بنده‌گان دي. خو هغه څه چې موږ یې د دوی په اړه باور لرو له توان او د کایناتو د تصرف (واکي) په اړه... --- هوښيارونې (هوامش): (۱) مآربهم: یعنې حاجتونه او اړتياوې. (۲) مدار بخش: دا نوم د يو زوړ ولي "بديع الدين المدار الحلبي المکتبوري" سره تړاو لري، چې د هند له مشهورو اولياوو څخه بلل شوی. خلکو له ده سره ډېر عجيب او له عقل او شرع نه لرې نسبتونه کړي دي. ده ته د کال يو مياشت هم منسوبه ده، او د ده نوم د عامو خلکو په متلونو کې هم راغلی دی. دی د مداريه طریقت مؤسس دی، چې وروستيو وختونو کې يې لاره له ډېرو خرافاتو او باطلو چمونو سره ګډه شوې. دی د ۸۴۴هـ کال د جمادى الاول د لسمې نېټې وفات شوی، دا خبره ابو الحسن الندوي کړې ده. (۳) سالار بخش: دی "سید سالار مسعود الغازي" دی، چې د هند له مشهورو شخصيتونو څخه بلل کېږي، د ده په اړه ډېر افسانې ويل شوي، او علمي او تاریخي لحاظه کافي څېړنه نه ده پرې شوې. ابن بطوطة په خپل سفرنامه کې نوموړي ياد کړی، او ويلي چې ده د هند ډېری سيمې فتح کړې وې، د هغه غزاوې او کارنامې ډېرې مشهورې دي. دی د ۵۸۸هـ کال شهید شوی، او د هند په "بهرائچ" ښار کې ښخ دی. د "نزهة الخواطر" مؤلف وايي: د ده پر قبر د هند پاچاهانو يو عظيم تعمير کړی دی، خلک له لرې پرتو سیمو څخه ورتلل، او ادعا يې کوله چې دی مجرد وو او واده يې نه و کړی، نو هر کال يې د هغه نکاح تجديدا ترسره کاوه، او د واده په مناسبت يې جشن نیوه او نذرونه يې ورته کول، بېرغونه يې درول، دا خبره ابو الحسن الندوي کړې ده.