عقايد530

پوښتنه: که مېړه یا ښځه وفات شي، ایا ژوندی پاتې شو (مېړه یا ښځه) یې غسل ورکولی شي؟ یعنې که مېړه مړ شي، ښځه یې غسل ورکولی شي؟ او که ښځه مړه شي، مېړه یې غسل ورکولی شي؟ د قرآن او سنت له مخې وضاحت وکړئ. ځواب: هو، د زوجینو (مېړه او ښځې) له جملې څخه که یو مړ شي، بل یې غسل ورکولی شي. دا عمل د سنت او صحابه‌وو د عمل له مخې روا او صحیح دی. د نبي کریم ﷺ حدیث: سیده عائشه رضي الله عنها روایت کوي: رسول الله ﷺ د بقیع له لوري د یو جنازې نه راستون شو، ما وویل: “آه! زما سر درد کوي.” نو رسول الله ﷺ وفرمایل: > “اې عائشې! زما سر هم درد کوي، خو اندېښنه مه کوه، که ته له ما نه مخکې مړه شوې، زه به در باندې ولاړ یم، هم به غسل درکوم، هم به کفن درکوم، ستا د جنازې به لمونځ کوم او تا به دفنوم.” (سنن ابن ماجه، کتاب الجنائز، باب ما جاء في غسل الرجل امرأته و غسل المرأة زوجها، حدیث 1465) (همدارنګه: دارقطني 1809–1811، بیهقي 3/396، مسند احمد 6/228، دارمي 1/39) د علماوو اقوال: قاضي شوکاني رحمه الله وایي: > “په دې حدیث کې دا دلیل شته چې مېړه کولای شي خپلې مړې ښځې ته غسل ورکړي، او دا هم دلیل دی چې ښځه کولای شي خپل مړی شوی مېړه غسل کړي، ځکه مېړه او ښځه یو د بل لپاره پرده نه دي.” (نیل الأوطار 4/31) علامه محمد بن اسماعیل الصنعاني (صاحب سبل السلام) وایي: > “دا حدیث د دې ښکارندوی دی چې سړی کولای شي خپلې مړې ښځې ته غسل ورکړي، او دا د جمهور محدثینو قول دی.” (سبل السلام 2/742) د صحابه‌وو عمل: 1. سیدنا ابوبکر صدیق رضي الله عنه ته د مړینې وروسته د ده مېرمن اسماء بنت عمیس رضي الله عنها غسل ورکړ. (موطا امام مالک، کتاب الجنائز، ص 133؛ مصنف عبدالرزاق 3/410؛ الأوسط لابن المنذر 5/335) 2. سیده فاطمه رضي الله عنها وصیت وکړ چې هغې ته دې د هغې مېړه علي بن أبي طالب رضي الله عنه او اسماء بنت عمیس رضي الله عنها غسل ورکړي. (دارقطني 1833؛ السنن الکبری للبیهقي 3/396) د فقهاوو اقوال: د ښځې له لوري د مېړه غسل ورکول د ټولو علماوو په نزد جایز او متفق‌علیه دی. (الاوسط لابن المنذر 5/334) د مېړه له لوري د ښځې غسل ورکول که څه هم پکې لږ اختلاف شته، خو د جمهور محدثینو او فقهاوو په نزد دا روا او صحیح دی. دا قول د مالک، اوزاعي، شافعي، احمد، اسحاق بن راهویة، جابر بن زید، علقمه، قتاده، ابو سلمه بن عبدالرحمن او نورو مشهورو علماوو دی. (الاوسط 5/335–336)