عقايد 535
ايا د درې ورځو وروسته هم تعزیت (د غم ښودل) کېدای شي؟
سوال: ايا د درې ورځو وروسته هم تعزیت (د غم ښودل) کېدای شي؟ ایا تعزیت یوازې تر درې ورځو پورې محدود دی، که وروسته هم د مړي/ميت کور ته تلل او تسلي ورکول جايز دي؟ ځواب: تعزیت د درې ورځو وروسته هم کېدای شي. انسان هر وخت چې مناسبه او ګټوره وبولي، تعزیت کولی شي. لکه څنګه چې د عبدالله بن جعفر رضي الله عنه نه روايت شوی، هغه وايي: رسول الله ﷺ يو لښکر ولېږه، او پر هغوی يې زيد بن حارثه رضي الله عنه د مشر په توګه وټاکه، او وفرمايل: که زيد شهيد شو، نو ستاسو امير به جعفر رضي الله عنه وي، او که جعفر شهيد شو، نو ستاسو امير به عبدالله بن رواحه رضي الله عنه وي. کله چې دا لښکر د دښمن سره مخ شو، زيد رضي الله عنه جنډه پورته کړه، وجنګېد او شهيد شو. بيا جعفر رضي الله عنه جنډه پورته کړه، وجنګېد او شهيد شو. بيا عبدالله بن رواحه رضي الله عنه جنډه پورته کړه، او هغه هم وجنګېد او شهيد شو. بيا خالد بن وليد رضي الله عنه جنډه پورته کړه، نو الله تعالی د ده په لاس فتح ورکړه. کله چې دا خبر رسول الله ﷺ ته ورسېد، نو هغه خلکو ته تشريف راوړ، د الله حمد او ثنا يې وکړه او وفرمايل: بېشکه ستاسو وروڼو د دښمن مقابله وکړه — زيد جنډه پورته کړه، وجنګېد او شهيد شو... بيا خالد بن وليد، د الله له تورو څخه يو توره، جنډه پورته کړه، نو الله تعالی د هغه په لاس فتح ورکړه. رسول الله ﷺ درې ورځې د آلِ جعفر (د جعفر د کورنۍ) کور ته لاړ نه شو، بيا له درې ورځو وروسته د هغوی کور ته ولاړ او وفرمايل: "له نن نه وروسته پر زما ورور مه ژاړئ." بيا یې وفرمايل: "زما د ورور دواړه زامن راوړئ." موږ راوستل شو، او داسې ښکارېدو لکه کوچني چن چوڼي. نبي ﷺ وفرمايل: "هغه څوک راولئ چې د سر وېښتان خریي." کله چې هغه راغی، زموږ سرونه یې وخریيل. بيا نبي ﷺ وفرمايل: "محمد بن جعفر زموږ د تره ابوطالب په څېر دی، او عبدالله د شکل او اخلاق له پلوه زما په څېر دی." بيا نبي ﷺ زما لاس پورته کړ او دعا یې وکړه: "اې الله! د جعفر د کورنۍ سرپرست شه، او د عبدالله په لاس کې برکت ورکړه." دا دعا یې درې ځلې وکړه. وروسته زموږ مور راغله، او خپل غم او زموږ يتيمي یې بيان کړه. رسول الله ﷺ وفرمايل: "ولې د دوی د تنگدستۍ اندېښنه کوې؟ زه د دوی سرپرست يم، هم په دنيا او هم په آخرت کې." (مسند احمد 1/204، حديث 1750، تحقيق احمد شاکر) --- له دې حديث څخه څرګنديږي: تعزیت د درې ورځو وروسته هم روا دی. هر وخت چې يو څوک ځان ته مناسب وبولي، کولای شي د ميت له کورنۍ سره تعزیت وکړي.
