فتوی شميره 162

پوښتنه : یو کس چې د رمضان روژې پرې ذمه وې، خو قضا یې تر دویم رمضان پورې نه کړی ادا، اوس باید څه وکړي؟ ځواب: الله تعالی فرمایلي دي: ﴿فَمَنْ شَهِدَ مِنكُمُ الشَّهْرَ فَلْيَصُمْهُ وَمَنْ كَانَ مَرِيضًا أَوْ عَلَىٰ سَفَرٍ فَعِدَّةٌ مِّنْ أَيَّامٍ أُخَرَ﴾ (البقره: ۱۸۵) "نو که څوک له تاسو څخه په دې میاشت کې حاضر وي، باید د میاشتې روژې ونیسي، او که ناروغ وي یا په سفر کې، نو د نورو ورځو څخه دې حساب پوره کړي." نو هغه کس چې د یو شرعي عذر له امله د رمضان روژې نه وې نیولې، پر هغه واجب ده چې د الله تعالی د حکم مطابق د پاتې روژو قضا وکړي. دا قضا باید د همدې کال دننه تر دویم رمضان مخکې ترسره کړي. حضرت عایشه رضی الله عنها فرمایلي دي: ((كَانَ يَكُونُ عَلَيَّ الصَّوْمُ مِنْ رَمَضَانَ فَمَا أَسْتَطِيعُ أَنْ أَقْضِيَهُ إِلَّا فِي شَعْبَانَ)) (صحیح البخاري، کتاب الصوم، باب متى يقضى قضاء الصوم، حدیث: ۱۹۵۰) "د رمضان روژې به زما پر ذمه وې، او ما به د شعبان میاشتې نه پرته په بل وخت کې د هغو قضا کولو توان نه درلود." حضرت عایشه رضی الله عنها د رسول الله صلی الله علیه وسلم په خدمت بوخته وه او له همدې امله یې د روژو د قضا کولو لپاره د شعبان میاشت ټاکلې وه. د دې قول څخه څرګندېږي چې قضا د دویم رمضان له راتګ مخکې ادا کول ضروري دي. که یو کس د قضا روژې تر دویم رمضان وروسته ځنډوي، نو باید د الله تعالی څخه توبه او استغفار وکړي، خپل عمل باندې پښېماني ښکاره کړي، او پاتې روژې قضا کړي. ځکه چې د تاخیر له امله د قضا روژې ادا کول ساقط نه کېږي. نو پرېښودل شوې روژې باید قضا کړي، که څه هم دا کار د دویم رمضان وروسته وي. والله الموفق شيخ ابن عثيمين رحمه الله